Krótko, bo temat potrzebny, a jest lato. Znacie ten ból, gdy siedzimy na słońcu, a potem kilka godzin później skóra robi się czerwona i piecze? Potem pojawiają się pęcherze. Zazwyczaj mamy z głowy kilka nieprzespanych nocy, bo boli nas, więc nie możemy zasnąć. Często zepsuta jest reszta wakacji. Co gorsza, skóra nam się jeszcze złuszcza, a wraz z nią okupiona cierpieniem opalenizna. Do tematu jak się opalać żeby było bezpiecznie jeszcze wrócę. Mam zamiar o tym powiedzieć „na wesoło” na moim kanale na IGTV. Jednak temat traktujemy poważnie, więc teraz bez żartów. Ze słońcem trzeba bardzo uważać. Wszyscy wiemy że powoduje oparzenia, bo tak działają promienie ultrafioletowe, które wywołują uszkodzenia w skórze właściwej. Promienie UV dzielą się na UVA i UVB – te pierwsze wnikają głęboko w skórę i wywołują oparzenia słoneczne, drugie dają opaleniznę, która jest potem powodem do dumy i dowodem na udane wakacje (ach, te pełne zazdrości komentarze w pracy). W czasach, gdy nie było kremów z filtrami, każdy z nas miał choć raz w życiu takie bąble. Nadmiar słońca jest szkodliwy dla skóry. Jednak słońce jest nam potrzebne! Pod  wpływem reakcji na promienie UV w skórze wytwarza się witamina D – jest to najlepsze sposób na jej naturalne pozyskanie. Zatem powinniśmy się nim cieszyć umiarkowanie. Większość filtrów działa na promienie UVA, nie zatrzymując UVB, byśmy mogli pochwalić się pięknym odcieniem skóry. Jednak, nie dajcie się zwieść pozorom – każde promienie UV powodują starzenie skóry, przyczyniają się też przy wieloletniej ekspozycji do powstania nowotworów, w tym czerniaka. 

Jednak, są wśród nas tacy, u których nie oparzenia są problemem, a tak zwane „uczulenie na słońce”.

 

Rzekome „alergie na słońce” to odczyny skórne, zapalne, które wywoływane są promieniami słonecznymi. Inaczej – fotodermatozy. 

Mogą wystąpić jako pokrzywka skórna, jako zapalenie naczyń (małe wybroczyny w skórze), jako świąd skóry, rumień, obrzęk po ekspozycji na słońce. Dzielą się na reakcje fotoalergiczne, fototoksyczne , fotoalergiczne – i fotodermatozy idiopatyczne.

Osoby, które na nie cierpią muszą się chronić przed słońcem bardzo dokładnie!

Często te reakcje związane są z rozchwianym układem odpornościowym (alergią, autoagresją)  lub narażeniem na chemikalia, w tym leki. Dlatego apel do osób przyjmujących leki – nie wystawiajcie się na bezpośrednie działanie promieni słonecznych! Noście przewiewne ubrania z długim rękawem, stosujcie filtry (choć o filtrach za chwilę – nie gwarantują bezkarności) Jakie są niepożądane reakcje na słońce?

POKRZYWKA SŁONECZNA

    Taka pokrzywka to reakcja typu I – czyli normalna alergia, IgE zależna z uruchomieniem kaskady histaminowej i można ją leczyć lekami przeciwhistaminowymi. 

Zaczyna się tak, że w surowicy krążą tzw. proalergeny, które pod wpływem światła UVA i UVB zamieniają się w alergeny. Występuje ona szybko po narażeniu na słońce i równie szybko ustępuje (1-2 godziny po ustaniu ekspozycji). Występuje w miejscach odsłoniętych, narażonych na promieniowanie. 

FOTOALERGICZNE KONTAKTOWE ZAPALENIE SKÓRY

       Występuje często, jednak wiele przypadków pozostaje nierozpoznanych, gdyż lekarze poprzestają na rozpoznaniu „uczulenia na słońce” i nieskutecznym w tym przypadku leczeniu lekami przeciwhistaminowymi. Jest reakcją alergiczną IV typu, czyli nadwrażliwością opartą o komórki odpornościowe. Jest to reakcja opóźniona, czyli odczyn skórny może wystąpić nawet 24 – 48 godzin po narażeniu na słońce – może być pomylony z oparzeniem słonecznym. Jest to odmiana kontaktowego zapalenia skóry. Może by

także powodowana przez chemikalia. Należą do nich środki bakteriobójcze, konserwanty, perfumy i kosmetyki, leki ogólne i miejscowe, środki przeciwko komarom, a także – filtry przeciwsłoneczne!

Szczególnie powinni uważać pacjenci, którzy przyjmują następujące leki:

niesterydowe leki przeciwzapalne i przeciwbólowe – ibufen, naproksen, ketoprofen, piroksykam , pyralgin, indometacyna,

leki przeciwgrzybicze – zwłaszcza Worykonazol, ale lepiej uważać także przy Flukonazolu i Itrakonazolu (Orungalu) –  Nystatyna takich reakcji nie powoduje! Nie wchłania się z jelita,

antybiotyki, zwłaszcza tetracyklina i doxycyclina, ale także – penicyliny syntetyczne

i cefalosporyny, Bactrim. Rifaksymina, czyli Xifaxan nie wchłania się z jelita więc jest bezpieczny!

leki obniżające poziom glukozy – czyli preparaty stosowane w cukrzycy (Metformax),

antykoncepcja hormonalna i hormonalna terapia zastępcza,

leki psychiatryczne, w tym antydepresanty,

leki przeciwnowotworowe,

leki nasercowe – Amiodaron,

leki moczopędne -Hydrochlorothiazyd, furaosemid,

leki na trądzik – pochodne retinolu,

leki psychiatryczne – Chlorpromazyna.

Z preparatów do stosowania zewnętrznego szczególnie należy uważać na maści z  dziegciem oraz preparaty na trądzik, a także – preparaty z retinolem. Fotouczulają także zioła – najbardziej  nagietek, dziurawiec, bergamotka, arcydzięgiel.

Alergię na chemikalia najlepiej diagnozować za pomocą skórnych testów płatkowych – największym popularyzatorem metody jest profesor Radosław Śpiewak z Krakowa. 

REAKCJA NA SŁOŃCE W PRZEBIEGU CHORÓB UKŁADOWYCH

          W chorobach układowych takich jak toczeń rumieniowaty skórny i układowy może dochodzić do zapalenia naczyń krwionośnych pod wpływem promieni słonecznych. Tworzą się wówczas białe blizny. Charakterystyczny dla tocznia jest „czerwony motyl” na twarzy – powstaje on właśnie jako odczyn na działanie promieniu słonecznych. Mało mówi się o tym,

że choroby tarczycy mogą manifestować się jako nadwrażliwość na słońce. Słyszeliście termin „bielactwo tarczycowe’? To takie eufemistyczne określenie na białe plamki na skórze, które tworzą się u osób z chorą tarczycą, także w formie małych blizn. Należy odróżnić

to od bielactwa skórnego, które także jest chorobą autoimmunologiczną i które czasem (rzadko) towarzyszy chorobom tarczycy, jednak jest osobną jednostką chorobową. 

         Inną chorobą, która związana jest z ekstremalnie silnymi reakcjami na słońce jest porfiria. Cierpiącym na porfirię skórną szkodzi słońce powoduje u nich zaniki naskórka i martwicę tkanki łącznej. Dłonie i twarz deformują się, zanikają małżowiny uszne i nos, chorzy tracą palce i powieki. Porfiria to choroba, a raczej choroby, których wspólną cechą są zaburzenia przetwarzania hemoglobiny we krwi, dokładnie w przebiegu metabolizmu hemu (zaburzenia działania enzymów w szlaku syntezy hemu, zwanym również szlakiem porfiryn). Najczęściej jest to choroba dziedziczna i w rodzinie, gdzie u jednego z rodziców wykryto chorobę, predyspozycję do dziedziczenia wykazuje 50% dzieci. Jednak, wszelkie zaburzenia (np. zatrucia chemiczne) prowadzące to zaburzeń szlaku porfiryn mogą działać w podobnym mechanizmie – prowadzić do ostrych reakcji skórnych pod wpływem słońca. 

Artykuł ma charakter popularnonaukowy. 

Korzystałam z własnej wiedzy dermatologicznej (bo kiedyś robiłam specjalizację z dermatologii, jednak wybrałam medycynę rodzinną i alergologię) oraz z wiedzy propagowanej przez moją ordynator,  niezapomnianą Dr Bogumiłę Szymczykową, kobietę o niezwykłym sercu, otwartą, mądrą i pełną pasji – 62 lata w zawodzie lekarza. Inspirowały mnie prace dr Hanny Wolskiej, która o fotodermatozach wie wszystko, profesora Buczyłki – mego wspaniałego promotora  i profesora Radosława Śpiewaka. 

Wszelkie prawa zastrzeżone.

Źródło grafik:

Tło zdjęcie utworzone przez valeria_aksakova – pl.freepik.com

Bądź na bieżąco

Zapisz się do newslettera i otrzymuj tylko wartościowe informacje

Inne ciekawe artykuły

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zakażenie Candida auris

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zespół jedzenia nocnego – NES (night eating syndrome)

2 AdrenoCortex Stress Profile

Jak działają probiotyki?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Właściwości olejów roślinnych

2 AdrenoCortex Stress Profile

Wpływ zapachu na samopoczucie - aromaterapia

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy wszystkie Streptococcus mogą powodować PANDAS?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Ludzki mikrobiom a ksenobiotyki farmaceutyczne, dietetyczne i środowiskowe

2 AdrenoCortex Stress Profile

Problemy z metylacją, a zaburzenia hormonalne i metaboliczne

2 AdrenoCortex Stress Profile

Kwas foliowy czy folinowy w ciąży?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy pieluszki dziecięce są bezpieczne?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Szkodliwe substancje w zabawkach dla dzieci!

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zespół jelita drażliwego

2 AdrenoCortex Stress Profile

Szkodliwe dodatki do żywności - lista

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zaburzenia mowy u dzieci w spektrum autyzmu

2 AdrenoCortex Stress Profile

Badanie kwasów organicznych - Metabolomix

2 AdrenoCortex Stress Profile

Jakie niedobory mogą wystąpić w przypadku chorób jelit?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Wpływ leków zobojętniających na zdrowie i trawienie

2 AdrenoCortex Stress Profile

NIE PROWOKUJ ORGANIZMU - alergie krzyżowe

2 AdrenoCortex Stress Profile

NIE PODJADAJ! O SIBO

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zespół postcovidowy - dlaczego nadal chorujemy

2 AdrenoCortex Stress Profile

Alergie krzyżowe

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zalety jedzenia kiszonek oraz przeciwskazania

2 AdrenoCortex Stress Profile

Paraliż od infekcji układu pokarmowego? - CAMPYLOBACTER - jejuni i coli

2 AdrenoCortex Stress Profile

Recepty dla lalek. Dlaczego zostałam lekarzem?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Galaktozemia

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zachowania chorobowe - co robi mikroglej, gdy źle się czuje?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy wszystkie kobiety mogą przyjmować środki antykoncepcyjne?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Chcesz szybko wyzdrowieć ? - CLOSTRIDIUM - czynnik zakażeń ogólnoustrojowy

2 AdrenoCortex Stress Profile

Hipoteza oszczędnych genów, jako przyczyna otyłości

2 AdrenoCortex Stress Profile

Obalamy dietę PALEO?

2 AdrenoCortex Stress Profile

COVID-19 a dieta

2 AdrenoCortex Stress Profile

Metale ciężkie w żywności

2 AdrenoCortex Stress Profile

Cyjanokobalamina, adenozylokobalamina, metylokobalamina, hydroksykobalamina… Która witamina jest dla nas najlepsza?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Campylobacter - czy infekcja układu pokarmowego może spowodować paraliż?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Przegląd diagnozowania i leczenia PANDAS i PANS

2 AdrenoCortex Stress Profile

Choroby tarczycy a ciąża

2 AdrenoCortex Stress Profile

Dlaczego ograniczenie plastiku jest takie ważne?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Otyłość a Bacteroidetes i Firmicutes

2 AdrenoCortex Stress Profile

NIETOLERANCJA SIARKI – - SPRAWA GENÓW CZY SIBO SIARKOWE?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Mleko matki

2 AdrenoCortex Stress Profile

Barwniki w żywności a zdrowie dziecka

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy wiecie, że sam zapach pokarmu już rozpoczyna proces trawienia?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy wiecie, że nasze jelito pracuje najciężej gdy … nie jemy?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Firmicutes i Bacteroides w GI effects

2 AdrenoCortex Stress Profile

Genetyka a funkcje psychiczne – COMT

2 AdrenoCortex Stress Profile

Zapalenie ucha wewnętrznego

2 AdrenoCortex Stress Profile

Jak utrzymać zdrowie jelitowe niezależnie od diety?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Gorączka.

2 AdrenoCortex Stress Profile

Migreny, a wątroba – czy medycyna chińska miała rację?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Homeopatia – czy może Cię zabić?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy wiecie, że niektóre choroby genetyczne będą niedługo skutecznie leczone?

2 AdrenoCortex Stress Profile

ROBAKI LECZĄ?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Dieta SCD

2 AdrenoCortex Stress Profile

Badanie mocznika we krwi

2 AdrenoCortex Stress Profile

Amoniak – toksyna wewnętrzna, która zatruwa mózg.

2 AdrenoCortex Stress Profile

Cykl mocznikowy – metabolizm białek i aminokwasów

2 AdrenoCortex Stress Profile

Leczniczy haj, opiaty i endokannabinoidy

2 AdrenoCortex Stress Profile

Papaya (CARICOL), a Histamina – pomaga czy szkodzi?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Metylacja – część pierwsza

2 AdrenoCortex Stress Profile

Czy można być uczulonym na słońce?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Histamina – jak nie dać się zwariować?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Histamina

2 AdrenoCortex Stress Profile

Komórki tuczne – czyli co się dzieje, gdy obrońcy wpadają w histerię (MCAS i inne przypadłości).

2 AdrenoCortex Stress Profile

Naltrexon – czyli przeciwzapalna kariera leku na alkoholizm

2 AdrenoCortex Stress Profile

PEA czyli „konopie bez konopii”

2 AdrenoCortex Stress Profile

Dodatki do Metabolomix+ (wcześniej badanie ONE)

2 AdrenoCortex Stress Profile

Choroby odogniskowe.

2 AdrenoCortex Stress Profile

Witamina A i wirusy

2 AdrenoCortex Stress Profile

Ozonowanie, jako sposób na odkażanie środowiska domowego

2 AdrenoCortex Stress Profile

Jak grzyby pleśniowe, w tym z rodzaju Aspergillus i Zespół Chorego Budynku wpływają na zdrowie człowieka

2 AdrenoCortex Stress Profile

Clostridium jako czynnik zakażeń ostrych i przewlekłych

2 AdrenoCortex Stress Profile

Jak zapobiegać przenoszeniu Clostridium difficile w domu?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Kandydoza – fakty i mity

2 AdrenoCortex Stress Profile

Dysbioza jelitowa a zatrucie metalami ciężkimi i toksynami

2 AdrenoCortex Stress Profile

Biotoksyny a choroby przewlekłe – ochronna rola – rola PPC i kwasów tłuszczowych

2 AdrenoCortex Stress Profile

Biofilmy bakteryjne jako przyczyna chorób przewlekłych

2 AdrenoCortex Stress Profile

Inulina – dobra czy zła?

2 AdrenoCortex Stress Profile

Biotoksyny i ich szkodliwe działanie na organizm

2 AdrenoCortex Stress Profile

Bruceloza, czyli groźne skutki picia koziego mleka

2 AdrenoCortex Stress Profile

FIGLU – kwas bynajmniej niefiglarny

2 AdrenoCortex Stress Profile

Autoimmunologia a bakterie jelitowe

2 AdrenoCortex Stress Profile

Badanie szczawianów wapnia w moczu

2 AdrenoCortex Stress Profile

Poziom witaminy B12

2 AdrenoCortex Stress Profile

MTHFR

2 AdrenoCortex Stress Profile

Antybiotyki niewchłanialne na problemy jelitowe

2 AdrenoCortex Stress Profile

Wróg czai się w piaskownicy – TOKSOKAROZA

2 AdrenoCortex Stress Profile

Obcy nami sterują – TOKSOPLAZMOZA

2 AdrenoCortex Stress Profile

Dieta, stany zapalne a starzenie się mózgu i demencja

2 AdrenoCortex Stress Profile

Pestycydy stosowane w rolnictwie a zdrowie

2 AdrenoCortex Stress Profile

Pandemia demencji – borelioza powoduje zaburzenia pamięci i otępienie

„Zapoznałam/em się z klauzulą informacyjną dot. przetwarzania moich danych osobowych i wyrażam zgodę na ich przetwarzanie” - "Klauzula informacyjna"