Właściwości olejów roślinnych - Arcana - Instytut Medycyny Integracyjnej
Menu Zamknij

Właściwości olejów roślinnych

Oleje roślinne ze względu na swój skład są bardzo zalecane w zdrowej i zbilansowanej diecie. W większości składają się z kwasów tłuszczowych nienasyconych omega-3 i omega-6, które mają udowodniony korzystny wpływ na zdrowie. Oleje roślinne powinny przeważać w diecie nad olejami zwierzęcymi. Stanowi to profilaktykę chorób układu krążenia a także wielu chorób cywilizacyjnych.

Oleje roślinne są również szeroko stosowane w kosmetyce, jako olejki do pielęgnacji twarzy i ciała, a także będąc składnikiem wielu innych kosmetyków. Oleje roślinne pozyskuje się z roślin oleistych – z ich nasion lub owoców. Mówi się, że najlepsze są oleje tłoczone na zimno, ponieważ pozyskiwane są one za pomocą mechanicznego wyciskania roślin.

oleje roślinne

Rafinacja oleju roślinnego

Oleje poddaje się procesom rafinacji. Rafinacja jest procesem oczyszczania surowego oleju i polega na usunięciu substancji niekorzystnych pod względem jakościowym i zdrowotnym, jak i substancji obniżających punkt dymienia. W przypadku olejów tłoczonych na zimno nie stosuje się procesu rafinacji, dlatego jakość końcowego produktu zależy od dobrej jakości składników.

Warto wiedzieć, że rafinowanie nie wpływa na profil kwasów tłuszczowych, w tym cennych kwasów omega-3. Olej rafinowany przeważnie ma jasną barwę i nie ma mocnego smaku i zapachu.

Punkt dymienia

Oleje charakteryzują się określoną temperaturą dymienia, czyli temperaturą po przekroczeniu której olej zaczyna się palić. Im jest ona wyższa, tym bardziej produkt nadaje się do smażenia czy poddawania obróbce termicznej.

Jak przechowywać oleje

Wszystkie oleje roślinne należy chronić przed światłem. Oleje tłoczone na zimno są najmniej trwałe, dlatego powinny być sprzedawane w ciemnych butelkach. Światło oraz ciepło szkodzi olejom i powoduje jełczenie oraz utratę właściwości odżywczych. Oleje tłoczone na zimno najlepiej kupować w małych opakowaniach i dość szybko zużywać, by uchronić je przed jełczeniem. Ewentualnie otwarty olej można przechowywać w lodówce, jednak dla niektórych olejów temperatura pokojowa będzie wystarczająca.

Olej słonecznikowy

Olej słonecznikowy powstaje z nasion słonecznika. Ma jasnożółty kolor oraz lekko wyczuwalny aromat słonecznika. Zawiera duże ilości witaminy E, kwasów wielonienasyconych, kwasu oleinowego oraz linolowego oraz szereg przeciwutleniaczy. Zawiera dosyć spore ilości kwasów omega-6, dlatego nie należy go nadużywać. Oprócz tego jest źródłem fitosteroli.

Olej z pestek dyni

Ma on pomarańczowy kolor i sprawdza się zarówno w kuchni jak i w suplementach diety. Jest źródłem antyoksydantów, cynku, fitosteroli oraz wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Mówi się, że ma właściwości przeciwpasożytnicze, a także może łagodzić objawy menopauzy.

Olej z awokado

Ma ciemnozieloną barwę, a smak całkiem zbliżony do oliwy. Stosowany jest głównie do sałatek i sosów. Znany jest z tego, iż oprócz nienasyconych kwasów tłuszczowych zawiera również lecytynę, która jest budulcem mózgu, a także ochrania żołądek i wątrobę oraz poprawia krążenie. Cholina, która zawarta jest w lecytynie poprawia procesy uczenia się, zapamiętywania i koncentracji.

Olej sezamowy

Ma ciemnobrązowy kolor i charakterystyczny mocny aromat. Stosowany jest głównie w kuchni azjatyckiej i ma działanie rozgrzewające oraz oczyszczające. Wpływa na obniżenie ciśnienia krwi oraz stosowany jest w profilaktyce osteoporozy, ponieważ może poprawiać stan kości i stawów.

Olej konopny

Ma zielony kolor i delikatny orzechowy aromat. Zawiera sitosterole, które pomagają w obniżeniu poziomu cholesterolu, a także wielonienasycone kwasy tłuszczowe o bardzo dobrym stosunku kwasów omega-6 do omega-3.

Olej z czarnuszki

Olej z czarnuszki wykazuje właściwości przeciwgrzybicze, wspiera pracę wątroby a także reguluje ciśnienie krwi. Jest silnym antyoksydantem. Ma dosyć specyficzny smak, który nie każdemu może się spodobać, jednak charakteryzuje się dużą zawartością NNKT. Może jednać wywoływać reakcje alergiczne oraz wpływać na krzepliwość krwi.

Olej ryżowy

Olej ryżowy ma delikatny posmak migdałów i lekko słodki smak. Najbardziej popularny jest w daniach azjatyckich. Jest bogatym źródłem witaminy E oraz gamma-oryzanolu, który jest silnym antyoksydantem działającym przeciwzmarszczkowo, chroniąc przed promieniami UV oraz poprawiając krążenie. Zawiera również skwalen, który chroni serce, ma działanie antynowotworowe, a także przeciwgrzybicze.

Olej z nasion chia

Olej ten ma ziołowy smak z wyczuwalną lekką goryczką. Zawiera duże ilości NNKT, dzięki czemu wpływa na odporność oraz regulację poziomu cholesterolu we krwi.

Olej z ostropestu

Olej z ostropestu jest źródłem antyoksydantów, witamin i minerałów. Zawiera również sylimarynę, która pomaga w regeneracji i funkcjonowaniu wątroby. Wykazuje ona również właściwości przeciwulteniające i przeciwzapalne. Olej z ostropestu może wpływać na polepszenie wzroku, usprawnia działanie układu odpornościowego, reguluje trawienie, a także obniża poziom glukozy we krwi oraz wzmacnia ściany naczyń krwionośnych.

Olej z wiesiołka

Olej z wiesiołka często stosuje się w reumatoidalnym zapaleniu stawów oraz atopowym zapaleniu skóry. Ze względu na swoje właściwości lecznicze od dawna wykorzystywany był w medycynie naturalnej. Zawiera duże ilości witaminy E, kwasów NNKT oraz selen, magnez, wapń czy cynk. Jest również źródłem fitosteroli.

Olej rzepakowy

Olej rzepakowy jest jednym z najpopularniejszych olejów stosowanych w kuchni. Zawiera on dużą ilość kwasów omega 3, 6 i 9, które obniżają poziom cholesterolu, dzięki czemu wspomaga pracę mózgu, serca i stawów. Ma łagodny ziołowy smak i złoty kolor. Świetnie nadaje się do smażenia.

EnglishGermanPolish